Tuta Ei Kum Hmang Thlâwt El Kha Chu!

Tuta Ei Kum Hmang Thlâwt El Kha Chu!

By: Rev. Dr. Lalrosiem Songate 

Nikum hmasak ti el tang ei ta, 2019 Krismas ei hmang lai khan News ahai China rama Wuhan khawpuia natna chikhat ramsa a inthawka inkai dar leiin mi tam tak an thi thu le chu natna hrik chu an inkai dar pei thuhai ei hriet a. Hun hung fe peiin chu natna chu Covid-19 tia inbuk a ni ti WHO chun an hung hril zui nghal a. Covid ti umzie chu Corona Virus lak tawi a ni a, 19 chu a kum 2019 tina a ni a, chuleia hi natna hminga Covid-19 an inbuk a nih. Kum thar ei hung chuongkai a, China rama an Lockdown thuhai ei hriet a, March thla ei hung chuongkai meu chun, Assembly ei hmang hman țâwk ti dingin ei rama khawm Lockdown a hung ințan zui ve nghal a, a kum tluonin ei buoi phihli zo ta a. Ram danga sinthaw le inchuka umhai khawm sinthaw hlei thei ta lo, inchuk hlei thei ta bawk loin, rinum le harsa takin mani veng tieng seng ei inlawi a. Chuong hun laia harsatna le rinumna inzawt kuol ding hau tak tak khawm um ngei ei tih.

Sawrkarpui hmalaknain ei rama Lockdown ei hang thaw de a chu, Lockdown hin Covid-19 hri inkaidar ding mi veng sienkhawm, mihriem khawsakna a tawp chai el a ni leiin, ei in Lockdown sawt chun ei in khumhlum vawng tho ding a ni bawk si. A hri inleng bo ta lei ni chuong loin sawrkarpain a telpuia inkhum hlum el nekin tiin damte tein a hung inthla zal a, kum chu ei hang suo hram ta chu a na. Tuta tuma ei kum hmang thlawt el hi chu ngai a umnaw vang vang ie! Hi hri leia sung le kuo, ruolțha iemanizatin muol an mi lo liem san ta a, a thihai hlak ngainat leia va hnai thei ni bawk lo, ralkanga an vui lai ei en liem el hlak bo lo. Hi natna hin chu a mi rawn intam thlawt el!

Hi Covid-19 hriin ei nun dan a suk danglam, anachu ei thiem thei thlawt lo țhenkhat hang hril in la. A pakhatna ah in chibai thei taloa ei um el hi a harsa bek bek el a nih. A bikin eini tlangmi hai ta dingin an khaw bek bek a nih. Vaihai chu an kutpha suktuoin an in namaaste a, an zo der. China le Korea ram tienghai hlak chu an inbu nghaua an zo der bawk, Sapramhai hlak chu an in “Hi!” a an zo el thei bawk. Eini rawi ta ding chun thawdan dang a vang tho a nih. Zani lai chaua ei inhmupui, ei hang hmu nawk a, hun sawt tak inhmu talo ang el a “I dam maw?” hang ti el khawm hi a ni chie bawk si nawh. Țhenkhat thaw dan ding hrietlo hamhaiin chibai buk dinga kut an hung daw leh lo pek ve naw inhawi ti bawklo, rinum deua ei pek dam, țhenkhat lem chu min chibai an buk tuma nuom lo tawp khawm an um bawk. Inkhaw tak a nih! 

A pahnina ah hmaituom hi ankhaw em em bawk a nih. Tarmit bun puma hmaituom lem hi chu an khaw nawk zuol. Ei bau thli kha ei hmaikawr chung tieng a suok a, ei tarmit a hang mut khan a tuihu (vapour) khan tarmit a sukthim nawk vawng a, buoithlak tak a nih. Tlangval ta ding hlei hlei hin a buoithlak a nih. Tlangvalin nunghak an hmu phawt chu a hmel a tha am a tha naw ti inkhina hmawl hi lungrila automatic a suok hlak a na. Tuhin chu an hmai an tuom ta tlat leiin hmel țha le țhanaw inkhi dan um ta lo. Hmaituom leia nunghak pasal hmunaw pha chu um em naw awm tak ei na. Hmaituom hi tienlai chun misuol thaw dan ani leiin ei ți hlak kha a na. Tukhawm hin ei hmaituom hi misuol ta dingin a remchang em em el a nih. Chuonglai zing chun hmaituom hi polite na chikhat a ngai a ni ve ta thung. Mi ina va lut ding, dawra thil van chawk ding annawleh mi va biek ding ringawt khawmin hmaituom lo kha chu a polite naw ta a nih. Nuom inla nuomnaw inla, mi inti changkang ve tawk eini chun hmaituom chu thaw makmaw chu a ni tlat ta si a nih!

A pathumna ah mihriem hi a hu hoa umkhawm hlak, tlakhawm duol duol hlak ei na. Eini tribal mihai lek lem hi chu ei insirpaw hne taluo a, pansak panthlanghai hme khawm ei inhriet tawn vawng hlak a na. Tuhin Covid hripui leiin khuo le veng, sung le kuo insirpawhai khawm a hung hrisel ta naw a. Puipunna thilhai thaw a rem ta naw a, biekin inkhawmhai chen khawm hrileng inkai zap nawna dinga khar zing khawm ei um ta bawk a. Dik char chun biekin inkhawm hi Covid-19 inkai darna dinga țha fahran a nih. Țhungna tlar inbichil deuin ei daw a, țhungna ahai inhnai tawk takin ei ințhunga, hlasakin ei ka awk awk a, ei bau chil thlihai inleng chum chumin, a mut dartu ding thli um bawk lo, a mihriemhai insawn hmang dan um bawk lo, Covid-19 le biekin inkhawm chu an aihal chieng chu a nih. Biekin inkhawm hi thlarau nun ințhanglienna a ni tak zet chun ei thlarau nun chun a thawhla tawl ding chu a ni hih.

Covid-19 hripui le inzawma thil pahni ka zuk tarlang nuom nawk chu a pakhatna ah ei țawng changlakna a ei hmang rawp chu Covid-19 hripui hi a bo pha, tiin hi thil hi bo a, hun țhalem le hun pangngai hmasuon mek angin ei inhril hlak a. Hi thil hi indik ngei sien ei nuom zing laiin Covid-19 hripui hi chu a umsawng ta ding a na, a damdawi an hmusuok țha leh in enkawl dam pei ei ta, bo chu a bo ta naw ding a nih. Chuleiin tulaia Covid kai inlau leia ei thil chîng hmaituom le a dang danghai kuhi ei kumkhuo dan ding an tah. Chun ei khawvel hi țha zing ding angin ei ngaia chu ei Pathien thuin a hril dan chun khawvelin hun rinum a hmasuon mek lem a nih. Tirko Paula chun hun khirtakhai hung tlung ding thu a hril a (2 Tim.3:1), nihai țhatnaw leia remchangnahai inchaw pei dinga ti ei ni bawk (Eph.5:16). Mithiemhai hril dan lem chun ei khawvel pumpui el vara suklumtu ei nisa khawm khi a meichawk a rêm hun a um ding niin an hril. Ei kum hmang thlawt el hih ei ti a chu hieng neka hun rinum lem hmasuon ei nih, ti inhrieng ei tiu.

A pahnina ah Pathien thu hi a awi pawl le a awinaw pawl ei um ang deuin, Covid-19 hripui khawm hi a awi le awinaw pawl ei um a. Eini lai chau an nawh, ramdanga hai khawm a awinaw pawl an um ve tho. US rama Ohio state a pa pakhat kum 53 mi khawm Covid-19 hi ka awi nawh, a ta, pawisa loin an hrosa rak rak a, a tawp ah a thipui nghe nghe a nih. Covid-19 ei awi le ei awinawin a suk danglam naw a, a awinaw an um lai zingin mihriem hringna a suot mek bawk a. Chuong ang bawkin Pathien thu khawm ei awi le awinaw hin a suk danglam chuong naw a, a awituhaiin an sawr mek a, thina hnein chatuon hringna an lut mek laiin a awi nuomlohai chu hremhmun tieng an liem pei el chu a ni hih.

Chun Covid-19 thu awinaw pawlhaiin an hril dan chun sawrkar mi hlemna anih, tiin an hril a. An ti ang bawkin sawrkar khawma record țha a dit leiin an vawi zat, a dam suok zat le a thi zat tihai hi dit dan an nei a, chu dungzui chun an suk danglam hlak ti thu vuongva khawm a um a. Tuta hma a mi pakhat hril kha thudik a ni chun rapthlak ve tak a nih. Covid-19 test thawtu pawla mi a ni a, nikhata test ding zat, negative ding zat le positive ding zat hrillawk sa vawng an ni a, chu dungzui chun an nuom nuom an in positive tir a, an nuom nuom an in negative tir hlak thu a hril a. Hieng thuhai hi thu vuongva ei hriet a ni a, a ni chie le a ni chie naw iengkhawm infiena ei nei thei naw lai zingin, mi tamtak ngaidan hne in a Covid thu hrim hrim hi inhlemna ang hiela ngai ei um a nih. Hieng ang bawk hin eini ringtu le rawngbawltuhai zirnaw leiin ei Pathien thu khawm ngainep in a um pha a, tamtakin an awi nuomnaw pha bawk a nih. Mahatma Gandhi khawma Krista hi a țha a, dit a um bawk a, amiruokchu Kristienhai hi an țhanaw a, dit an umnaw bawk a lo ti a nih. Ei nungchang zirnaw leiin Pathien thu awi ding iengzatin am awinaw pha tang an ta?

Chuonglai zing chun kum hlui ngai umlo tak inthla liemin kumthar ei hang chuongkai nawk pei chu a ni a. Hi kum thar ei chuongkai mek hin ieng ang kum am a hung hersuok ding ei hriet nawh. Ngai ngawi ngawi a, “La cham rawh, la cham rawh, kan ngai che la cham rawh!” tia inthla liem thei ding kum hung nisien ei nuom lai zingin kum rinum lem le harsa lem khawm a hung hersuok pui thei bawk a nih ti hrie in, ei kum thar chuongkai mek hi Lalpa ți dek pumin hmang lem ei tiu.     

Facebook Comments

Leave a Reply